نشریه : معرفت کلامی

نویسنده : پدیدآورنده : عبد الرحیم سلیمانی بهبهانی

سال هشتم / شماره پیاپی 18 / صفحه 129-143

چکیده :

به دست دادن تصویر درست از صفات ذاتی و فعلی خداوند، و تلاش در جهت زدودن شبهات مرتبط با اوصاف الهی، نقشی برجسته در تعمیق باور دینی و جلوگیری از انحرافات اعتقادی دارد. صفت صدق الهی هرچند از اوصاف مورد اتفاق است، اما گاهی ممکن است در تعارض با یکی دیگر از باورهای دینی، یعنی جواز عفو و عدم عذاب برخی گناهکاران بر طبق مشیت الهی، جلوه کند. تفضلیه که معتقد به جواز عفو هستند، برای نشان دادن سازگاری میان این عقیده با صفت صدق الهی و وعیدهای موجود در قرآن و احادیث، نظریه های مختلفی عرضه کرده اند، که مهم ترین آنها عبارت اند از: نظریه مبتنی بر انکار اطلاق قبح کذب؛ نظریه انشاء انگاری وعد و وعید؛ نظریه عدم واقع نمایی زبان وعد و وعید؛ نظریه انکار تنجّز و حمل وعیدها بر استحقاق عقاب، و نظریه مشروط بودنِ وعیدهای الهی. نوشتار حاضر، که به شیوه کتابخانه ای و با رویکرد توصیفی تحلیلی سامان یافته، بر آن است که نظریه اخیر -یعنی مشروط بودنِ آیات و اخبار وعید و عدم اطلاق و عمومیت آنها- نظریه ای استوار و دارای پشتوانه عقلی، قرآنی و حدیثی است، و چهار نظریه دیگر دارای اشکال اند.

کلیدواژه های مقاله :صدق الهی، وعد و وعید، خلف وعید، کذب نافع، وعیدیه، تفضلیه
.

منبع : hadith.ir